Đình công đúng luật, công nhân phải tuân thủ quy định như thế nào?
Pháp luật

Đình công đúng luật, công nhân phải tuân thủ quy định như thế nào?

QUỐC THẮNG
Tác giả: QUỐC THẮNG
Theo quy định tại Bộ luật Lao động năm 2019 thì đình công là: “Sự ngừng việc tạm thời, tự nguyện và có tổ chức của người lao động nhằm đạt được yêu cầu trong quá trình giải quyết tranh chấp lao động và tổ chức đại diện người lao động có quyền thương lượng tập thể là một bên tranh chấp lao động tập thể và tổ chức lãnh đạo”.

Điểm quan trọng của quy định này là việc đình công chỉ được tiến hành đối với các tranh chấp lao động tập thể về lợi ích. Nghĩa là, các cuộc đình công không phát sinh từ tranh chấp lao động tập thể về lợi ích sẽ bị coi là đình công bất hợp pháp.

Đình công như thế nào để bảo đảm quy định của pháp luật?

Thứ nhất, Luật quy định các trường hợp tổ chức đại diện người lao động (NLĐ) là bên tranh chấp lao động tập thể về lợi ích có quyền tiến hành thủ tục để đình công trong trường hợp sau đây:

- Hòa giải không thành, hoặc hết thời hạn 5 ngày làm việc kể từ ngày hòa giải viên lao động nhận được yêu cầu từ bên yêu cầu giải quyết tranh chấp; hoặc từ cơ quan chuyên môn về lao động thuộc Ủy ban nhân dân là đầu mối tiếp nhận yêu cầu giải quyết tranh chấp lao động mà hòa giải viên lao động không tiến hành hòa giải.

- Ban trọng tài lao động không được thành lập, hoặc thành lập nhưng không ra quyết định giải quyết tranh chấp, hoặc người sử dụng lao động là bên tranh chấp không thực hiện quyết định giải quyết tranh chấp của Ban trọng tài lao động.

Đình công đúng luật, công nhân phải tuân thủ quy định như thế nào?

Một cuộc ngừng việc của công nhân Công ty TNHH Sein Together Vinh Vina (huyện Thanh Chương, tỉnh Nghệ An) xảy ra vào ngày 22/2 vừa qua. Ảnh: Nguyễn Nam

Thủ tục tiến hành một cuộc đình công hợp pháp là như thế nào?

Về chủ thể tổ chức và lãnh đạo đình công, theo Bộ luật Lao động 2019 là do tổ chức đại diện NLĐ có quyền thương lượng tập thể là một bên tranh chấp lao động tập thể.

Thủ tục tiến hành đình công phải tuân theo trình tự sau:

Bước 1. Lấy ý kiến đình công

- Tổ chức lấy ý kiến: Tổ chức đại diện NLĐ tại cơ sở tham gia thương lượng.

- Đối tượng lấy ý kiến: Toàn thể NLĐ hoặc thành viên ban lãnh đạo của các tổ chức đại diện người lao động tham gia thương lượng.

- Nội dung lấy ý kiến bao gồm:

+ Đồng ý hay không đồng ý đình công.

+ Phương án của tổ chức đại diện NLĐ về thời điểm bắt đầu đình công, địa điểm đình công; phạm vi tiến hành đình công; yêu cầu của NLĐ.

- Hình thức lấy ý kiến: Trực tiếp bằng hình thức lấy phiếu, hoặc chữ ký, hoặc hình thức khác.

- Thời gian, địa điểm và cách thức tiến hành lấy ý kiến do tổ chức đại diện NLĐ quyết định và phải thông báo cho người sử dụng lao động biết trước ít nhất 1 ngày.

Việc lấy ý kiến không được làm ảnh hưởng đến hoạt động sản xuất, kinh doanh bình thường của người sử dụng lao động.

Người sử dụng lao động không được gây khó khăn, cản trở, hoặc can thiệp vào quá trình tổ chức đại diện NLĐ tiến hành lấy ý kiến về đình công.

Bước 2. Ra quyết định đình công và thông báo đình công

Khi có trên 50% số người được lấy ý kiến đồng ý với nội dung lấy ý kiến đình công thì tổ chức đại diện NLĐ ra quyết định đình công bằng văn bản.

Quyết định đình công phải có các nội dung sau đây:

- Kết quả lấy ý kiến đình công;

- Thời điểm bắt đầu đình công, địa điểm đình công.

- Phạm vi tiến hành đình công.

- Yêu cầu của người lao động.

- Họ tên, địa chỉ liên hệ của người đại diện cho chức đại diện NLĐ tổ chức và lãnh đạo đình công.

Thông báo thời điểm bắt đầu đình công: Ít nhất là 5 ngày làm việc trước ngày bắt đầu đình công, chức đại diện NLĐ tổ chức và lãnh đạo đình công phải gửi văn bản về việc quyết định đình công cho người sử dụng lao động, UBND cấp huyện và cơ quan chuyên môn về lao động thuộc UBND cấp tỉnh.

Bước 3. Tổ chức đình công

Đến thời điểm bắt đầu đình công, nếu người sử dụng lao động vẫn không chấp nhận giải quyết yêu cầu của NLĐ thì chức đại diện NLĐ tổ chức và lãnh đạo đình công.

Hiện chưa có một thống kê cụ thể về số lượng các vụ đình công hằng năm theo tỷ lệ đình công đúng pháp luật và trái pháp luật. Các vụ ngừng việc hầu hết xuất phát từ nguyên nhân chủ yếu do tranh chấp về lợi ích, với các nội dung như: yêu cầu tăng lương cơ bản, trả thưởng, tăng các loại phụ cấp, nâng chất lượng bữa ăn ca và thái độ ứng xử của bộ phận quản lý đối với NLĐ,...

Tuy nhiên, ở địa phương, tình hình được các cấp công đoàn nắm cụ thể hơn. Đơn cử như ở Nghệ An, giai đoạn từ 2018 đến nay, trên địa bàn tỉnh xảy ra 22 cuộc ngừng việc tập thể tại 19 doanh nghiệp trên địa bàn 9 huyện, thành, thị. Ngừng việc tập thể xảy ra chủ yếu tại các doanh nghiệp FDI (chiếm 57,9%).

Theo đồng chí Nguyễn Văn Thục - Trưởng ban Chính sách pháp luật và Quan hệ lao động - Liên đoàn Lao động tỉnh Nghệ An, hầu hết ngừng việc tập thể xảy ra chưa theo đúng trình tự pháp luật, mang tính tự phát và không có sự tham gia của tổ chức Công đoàn. Hầu hết các doanh nghiệp xảy ra đình công đều chưa quan tâm việc tổ chức hội nghị dân chủ, hoặc là tổ chức đối thoại theo Điều 63, 64 của Bộ luật Lao động. Đây là một trong những nguyên nhân mà các doanh nghiệp cần quan tâm để không có những cuộc đình công trái pháp luật, quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng của NLĐ được đảm bảo.

Vụ ngừng việc ở Nghệ An: Gần 80% công nhân đã đăng ký đi làm trở lại Vụ ngừng việc ở Nghệ An: Gần 80% công nhân đã đăng ký đi làm trở lại

Có ít nhất 250 công nhân Công ty TNHH Sein Together Vinh Vina (Thanh Chương, Nghệ An) đăng ký đi làm trở lại sau khi ...

Được giữ nguyên tiền thưởng, công nhân đình công ở Bình Dương đã quay lại làm việc Được giữ nguyên tiền thưởng, công nhân đình công ở Bình Dương đã quay lại làm việc

Sáng nay (8/7), công nhân Công ty Cổ phần Green River Furniture, chuyên sản xuất gỗ ở phường Uyên Hưng, thành phố Tân Uyên, tỉnh ...

Vụ hơn 5.000 công nhân VietGlory đình công: Hơn 1.000 công nhân đã đi làm trở lại Vụ hơn 5.000 công nhân VietGlory đình công: Hơn 1.000 công nhân đã đi làm trở lại

Liên quan đến vụ hơn 5.000 công nhân tại Công ty TNHH VietGlory (Nghệ An) đã bỏ về không làm việc vào chiều ngày 2/10 ...

Tin mới hơn

Nợ bảo hiểm xã hội: Vì sao người lao động vẫn ngại lên tiếng?

Nợ bảo hiểm xã hội: Vì sao người lao động vẫn ngại lên tiếng?

Trên 181 tỷ đồng nợ bảo hiểm xã hội đang ảnh hưởng trực tiếp đến lưới an sinh của hơn 10 nghìn công nhân lao động ở tỉnh Lâm Đồng.
Hơn 100 lao động Công ty CP Dệt Hòa Khánh Đà Nẵng hoàn thiện hồ sơ khởi kiện đợt 2

Hơn 100 lao động Công ty CP Dệt Hòa Khánh Đà Nẵng hoàn thiện hồ sơ khởi kiện đợt 2

Ngày 30.7, tại hội trường Liên đoàn Lao động (LĐLĐ) TP Đà Nẵng, hơn 100 người lao động từng làm việc tại Công ty CP Dệt Hòa Khánh Đà Nẵng (Khu công nghiệp Hòa Khánh) đã đến hoàn thiện hồ sơ để tiếp tục khởi kiện doanh nghiệp đòi tiền lương và trợ cấp thôi việc còn nợ.
Khi pháp luật trở thành "lá chắn" của người lao động

Khi pháp luật trở thành "lá chắn" của người lao động

Hiểu biết pháp luật không chỉ giúp người lao động nhận diện quyền và nghĩa vụ của mình mà còn trở thành "lá chắn" quan trọng để phòng ngừa tranh chấp, bảo vệ quyền lợi chính đáng trong quan hệ lao động. Thực tiễn tại Thanh Hóa cho thấy, khi công tác tuyên truyền pháp luật được đổi mới theo hướng gần gũi, linh hoạt và lấy người lao động làm trung tâm, nhận thức pháp lý của đoàn viên, công nhân lao động đã có nhiều chuyển biến tích cực.

Tin tức khác

Hiểu luật để bảo vệ mình: Khi phổ biến pháp luật bước lên không gian số

Hiểu luật để bảo vệ mình: Khi phổ biến pháp luật bước lên không gian số

Năm đầu tiên triển khai Nghị quyết Đại hội XIV Công đoàn Việt Nam nhiệm kỳ 2026 - 2031 cũng là thời điểm công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật cho đoàn viên, người lao động bước vào giai đoạn đổi mới mạnh mẽ.
Gia hạn hợp đồng thử việc trong pháp luật lao động: Nhìn từ một bản án phúc thẩm

Gia hạn hợp đồng thử việc trong pháp luật lao động: Nhìn từ một bản án phúc thẩm

Bản án lao động phúc thẩm số 69/2025/LĐ-PT của Tòa án nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh đặt ra một vấn đề đáng chú ý trong thực tiễn áp dụng pháp luật lao động: khi không có chứng cứ trực tiếp về việc sửa đổi hợp đồng thử việc, liệu quy định về thời hạn thử việc tối đa có thể được sử dụng để suy luận rằng các bên đã thống nhất gia hạn hợp đồng? Từ vụ án này, bài viết trao đổi về việc gia hạn hợp đồng thử việc trong pháp luật lao động.
Quảng Trị sẽ tạm dừng thủ tục đã cấp cho dự án điện gió Tài Tâm

Quảng Trị sẽ tạm dừng thủ tục đã cấp cho dự án điện gió Tài Tâm

Sở Xây dựng tỉnh Quảng Trị ra “tối hậu thư” đối với Công ty TNHH MTV Đầu tư năng lượng Tài Tâm Quảng Trị (Dự án điện gió Tài Tâm) về việc phải tháo dỡ đường tạm, cầu tạm trước ngày 15.11.2025 và xây dựng cầu mới theo cam kết. Nhưng, ngày 18.11.2025, cơ quan chức năng tỉnh Quảng Trị nhận được văn bản của doanh nghiệp này - khẳng định “việc xây dựng cầu mới không có trong kế hoạch của công ty”.
“Thanh lọc” livestream: Thiết lập chuẩn mực mới từ ba phía

“Thanh lọc” livestream: Thiết lập chuẩn mực mới từ ba phía

Livestream bán hàng đã trở thành một trong những động lực tăng trưởng quan trọng nhất của thương mại điện tử (TMĐT) Việt Nam. Trên Facebook, TikTok hay các sàn TMĐT, hàng nghìn phiên livestream diễn ra mỗi ngày, thu hút lượng xem lớn và đóng góp đáng kể vào doanh thu trực tuyến.
Đề xuất miễn bắt buộc ghế trẻ em cho taxi và xe công nghệ

Đề xuất miễn bắt buộc ghế trẻ em cho taxi và xe công nghệ

Một số đại biểu Quốc hội đề nghị xem xét loại trừ nghĩa vụ trang bị ghế trẻ em với taxi và xe công nghệ, cho rằng quy định cứng nhắc có thể phản tác dụng trong điều kiện giao thông Việt Nam.
Vụ tranh chấp lao động tại Công ty Trí Hải: Quan điểm khác nhau giữa các cơ quan tố tụng

Vụ tranh chấp lao động tại Công ty Trí Hải: Quan điểm khác nhau giữa các cơ quan tố tụng

Nhận thấy quá trình xét xử vụ án lao động còn có quan điểm khác nhau giữa các cơ quan tố tụng về thử việc, Liên đoàn Lao động Thành phố Hồ Chí Minh đã có văn bản kiến nghị kiểm sát toàn diện và đề xuất xem xét kháng nghị giám đốc thẩm hoặc chuyển cấp có thẩm quyền kháng nghị bản án phúc thẩm nhằm bảo vệ quyền lợi của người lao động.
Xem thêm