Ưu điểm và nhược điểm của hai phương án rút BHXH một lần
Pháp luật

Ưu điểm và nhược điểm của hai phương án rút BHXH một lần

HỒNG MINH
Tác giả: HỒNG MINH
Trong Dự thảo luật Bảo hiểm xã hội (BHXH) sửa đổi vừa trình Chính phủ, Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội (LĐ-TB&XH) đã đề xuất hai phương án rút BHXH một lần.
Rút BHXH một lần là khó tránh khỏi khi NLĐ không còn đồng nào tích lũy

Cụ thể, phương án một là giữ nguyên quy định hiện hành, tức người lao động (NLĐ) tham gia dưới 20 năm BHXH và sau một năm nghỉ việc không tiếp tục đóng BHXH tự nguyện thì được rút một lần. NLĐ được rút toàn bộ quá trình đóng nếu có nhu cầu.

Phương án hai là cho NLĐ rút một lần song tối đa không quá 50% tổng thời gian đóng vào quỹ hưu trí, tử tuất. Thời gian đóng còn lại được bảo lưu để sau này NLĐ đủ tuổi nghỉ hưu được hưởng chế độ BHXH.

Bộ LĐ-TB&XH đề xuất hai phương án rút bảo hiểm xã hội một lần
Việc nhận BHXH một lần có thể được coi là “lợi trước mắt, hại lâu dài” bởi quyền lợi NLĐ bị hạn chế nhiều so với việc hưởng lương hưu. Ảnh minh họa: TL

Mức hưởng một lần căn cứ trên số năm NLĐ đóng BHXH. Mỗi năm được tính bằng 1,5 tháng bình quân tiền lương đóng BHXH cho những năm trước 2014; bằng 2 tháng bình quân tiền lương đóng cho những năm từ 2014 trở đi. NLĐ đóng BHXH dưới một năm, mức hưởng tối đa bằng 2 tháng bình quân tiền lương tháng đóng BHXH. Với NLĐ tham gia BHXH tự nguyện, mức hưởng một lần không bao gồm tiền ngân sách hỗ trợ cho những năm đóng.

Với người ra nước ngoài định cư, mắc bệnh hiểm nghèo hoặc sau một năm không tham gia hệ thống mà đóng dưới 20 năm BHXH thì có thể lựa chọn nhận trợ cấp hàng tháng nếu không muốn rút một lần. Mức hưởng được tính toán trên số năm đóng và nền tiền lương đóng mỗi tháng.

Một số chuyên gia đánh giá, cả hai phương án đều có ưu điểm và nhược điểm. Với phương án giữ nguyên sẽ tạo cơ hội cho NLĐ khi họ rất khó khăn cần thiết rút số tiền đó. Tuy nhiên, về lâu dài NLĐ sẽ chịu thiệt khi không được hưởng lương hưu. Theo Bộ LĐ-TB&XH, cách này không thể hạn chế tình trạng rút BHXH một lần, tác động đến lưới an sinh, tạo áp lực lên ngân sách chi trợ cấp hưu trí.

Với phương án cho NLĐ rút một lần song tối đa không quá 50% tổng thời gian đóng vào quỹ hưu trí, tử tuất: Cách này giảm được số tiền chi trả ban đầu cho quỹ BHXH và NLĐ khi rất khó khăn vẫn rút được 50% để giải quyết vấn đề trước mắt, còn lại 50% bổ sung khi về già. Và trong quá trình phát triển, nếu có điều kiện, NLĐ tiếp tục đóng thêm vào để khi về hưu vẫn có thu nhập lương hưu cao hơn.

Đến hết năm 2022, cả nước có hơn 17 triệu người tham gia BHXH, độ bao phủ mới đạt 38% lực lượng lao động trong độ tuổi và còn khoảng 28,4 triệu người chưa vào hệ thống. Mục tiêu đến năm 2030 có khoảng 60% theo tinh thần Nghị quyết 28 của Trung ương là thách thức lớn nếu không có những thay đổi căn cơ trong chính sách BHXH.

Độ bao phủ BHXH tăng chậm trong khi số người về một cục lại tăng, bình quân cứ hai người vào hệ thống thì một người rời đi. Bộ LĐ-TB&XH thống kê, giai đoạn 2016-2020 bình quân mỗi năm gần 750.000 lao động hưởng BHXH một lần. Khoảng 10% lao động rút một lần có thời gian đóng BHXH từ đủ 10 năm trở lên.

TP. HCM: Xếp hàng từ 5 giờ sáng để rút BHXH một lần TP. HCM: Xếp hàng từ 5 giờ sáng để rút BHXH một lần

Nhiều người lao động TP. HCM dậy từ 5 giờ sáng đến cơ quan Bảo hiểm xã hội (BHXH) xếp hàng để làm thủ tục ...

Rút BHXH một lần có phải là nhu cầu chính đáng của công nhân? Rút BHXH một lần có phải là nhu cầu chính đáng của công nhân?

Trong quý 1/2022, cả nước có trên 208.000 người rút BHXH một lần, tăng 1% so với cùng kỳ năm trước. Riêng tại Thành phố ...

895.500 người rút BHXH một lần trong năm 2022 895.500 người rút BHXH một lần trong năm 2022

Trung bình mỗi năm có trên 800.000 người rút BHXH một lần. Số người hưởng BHXH một lần ước tính trong năm 2022 là 895.500 ...

Tin mới hơn

Nợ bảo hiểm xã hội: Vì sao người lao động vẫn ngại lên tiếng?

Nợ bảo hiểm xã hội: Vì sao người lao động vẫn ngại lên tiếng?

Trên 181 tỷ đồng nợ bảo hiểm xã hội đang ảnh hưởng trực tiếp đến lưới an sinh của hơn 10 nghìn công nhân lao động ở tỉnh Lâm Đồng.
Hơn 100 lao động Công ty CP Dệt Hòa Khánh Đà Nẵng hoàn thiện hồ sơ khởi kiện đợt 2

Hơn 100 lao động Công ty CP Dệt Hòa Khánh Đà Nẵng hoàn thiện hồ sơ khởi kiện đợt 2

Ngày 30.7, tại hội trường Liên đoàn Lao động (LĐLĐ) TP Đà Nẵng, hơn 100 người lao động từng làm việc tại Công ty CP Dệt Hòa Khánh Đà Nẵng (Khu công nghiệp Hòa Khánh) đã đến hoàn thiện hồ sơ để tiếp tục khởi kiện doanh nghiệp đòi tiền lương và trợ cấp thôi việc còn nợ.
Khi pháp luật trở thành "lá chắn" của người lao động

Khi pháp luật trở thành "lá chắn" của người lao động

Hiểu biết pháp luật không chỉ giúp người lao động nhận diện quyền và nghĩa vụ của mình mà còn trở thành "lá chắn" quan trọng để phòng ngừa tranh chấp, bảo vệ quyền lợi chính đáng trong quan hệ lao động. Thực tiễn tại Thanh Hóa cho thấy, khi công tác tuyên truyền pháp luật được đổi mới theo hướng gần gũi, linh hoạt và lấy người lao động làm trung tâm, nhận thức pháp lý của đoàn viên, công nhân lao động đã có nhiều chuyển biến tích cực.

Tin tức khác

Hiểu luật để bảo vệ mình: Khi phổ biến pháp luật bước lên không gian số

Hiểu luật để bảo vệ mình: Khi phổ biến pháp luật bước lên không gian số

Năm đầu tiên triển khai Nghị quyết Đại hội XIV Công đoàn Việt Nam nhiệm kỳ 2026 - 2031 cũng là thời điểm công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật cho đoàn viên, người lao động bước vào giai đoạn đổi mới mạnh mẽ.
Gia hạn hợp đồng thử việc trong pháp luật lao động: Nhìn từ một bản án phúc thẩm

Gia hạn hợp đồng thử việc trong pháp luật lao động: Nhìn từ một bản án phúc thẩm

Bản án lao động phúc thẩm số 69/2025/LĐ-PT của Tòa án nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh đặt ra một vấn đề đáng chú ý trong thực tiễn áp dụng pháp luật lao động: khi không có chứng cứ trực tiếp về việc sửa đổi hợp đồng thử việc, liệu quy định về thời hạn thử việc tối đa có thể được sử dụng để suy luận rằng các bên đã thống nhất gia hạn hợp đồng? Từ vụ án này, bài viết trao đổi về việc gia hạn hợp đồng thử việc trong pháp luật lao động.
Quảng Trị sẽ tạm dừng thủ tục đã cấp cho dự án điện gió Tài Tâm

Quảng Trị sẽ tạm dừng thủ tục đã cấp cho dự án điện gió Tài Tâm

Sở Xây dựng tỉnh Quảng Trị ra “tối hậu thư” đối với Công ty TNHH MTV Đầu tư năng lượng Tài Tâm Quảng Trị (Dự án điện gió Tài Tâm) về việc phải tháo dỡ đường tạm, cầu tạm trước ngày 15.11.2025 và xây dựng cầu mới theo cam kết. Nhưng, ngày 18.11.2025, cơ quan chức năng tỉnh Quảng Trị nhận được văn bản của doanh nghiệp này - khẳng định “việc xây dựng cầu mới không có trong kế hoạch của công ty”.
“Thanh lọc” livestream: Thiết lập chuẩn mực mới từ ba phía

“Thanh lọc” livestream: Thiết lập chuẩn mực mới từ ba phía

Livestream bán hàng đã trở thành một trong những động lực tăng trưởng quan trọng nhất của thương mại điện tử (TMĐT) Việt Nam. Trên Facebook, TikTok hay các sàn TMĐT, hàng nghìn phiên livestream diễn ra mỗi ngày, thu hút lượng xem lớn và đóng góp đáng kể vào doanh thu trực tuyến.
Đề xuất miễn bắt buộc ghế trẻ em cho taxi và xe công nghệ

Đề xuất miễn bắt buộc ghế trẻ em cho taxi và xe công nghệ

Một số đại biểu Quốc hội đề nghị xem xét loại trừ nghĩa vụ trang bị ghế trẻ em với taxi và xe công nghệ, cho rằng quy định cứng nhắc có thể phản tác dụng trong điều kiện giao thông Việt Nam.
Vụ tranh chấp lao động tại Công ty Trí Hải: Quan điểm khác nhau giữa các cơ quan tố tụng

Vụ tranh chấp lao động tại Công ty Trí Hải: Quan điểm khác nhau giữa các cơ quan tố tụng

Nhận thấy quá trình xét xử vụ án lao động còn có quan điểm khác nhau giữa các cơ quan tố tụng về thử việc, Liên đoàn Lao động Thành phố Hồ Chí Minh đã có văn bản kiến nghị kiểm sát toàn diện và đề xuất xem xét kháng nghị giám đốc thẩm hoặc chuyển cấp có thẩm quyền kháng nghị bản án phúc thẩm nhằm bảo vệ quyền lợi của người lao động.
Xem thêm